Ngôn ngữ có sẵn
Aaron Lazar chỉ mới vào ngày thứ hai trong buổi tập luyện cho vở kịch khu vực năm 2022 The Bridges of Madison County, trong đó anh đóng chung với Kate Baldwin, thì anh được chẩn đoán mắc bệnh xơ cứng teo cơ một bên (ALS). Nhưng giống như bất kỳ diễn viên nào khác, anh nghĩ: “Vở diễn phải tiếp tục.”
Như Lazar đã từng giải thích, các triệu chứng bắt đầu vào mùa hè năm 2021 khi anh cảm thấy co giật ở chân. Thay vì suy sụp sau khi bác sĩ xác nhận anh đang mắc ALS — một căn bệnh thần kinh mà dì anh, Anita, đã qua đời khi anh còn trong độ tuổi 20 — anh đã “nghe một tiếng nói rất rõ,” anh chia sẻ độc quyền với BroadwayWorld. “Nó chỉ nói: ‘Tôi có thể đánh bại được căn bệnh này, nhưng chúng ta phải loại bỏ sợ hãi.’ Và tôi đã chọn hy vọng thay vì sợ hãi. Đó là bốn năm rưỡi trước đây.”
Lazar, hiện 50 tuổi, đang sống chung với ALS tiến triển chậm, một căn bệnh của hệ thần kinh ảnh hưởng đến các tế bào trong não và tủy sống. Như anh giải thích, trải nghiệm này khác nhau ở mỗi người: Triệu chứng tiến triển nhanh với một số người trong khi lại có thể xuất hiện chậm ở những người khác, và đã có 65 trường hợp hồi phục được ghi nhận, theo ALSReversals.com.
Quỹ GoFundMe được thành lập vào ngày 21 tháng 6 để hỗ trợ chi phí điều trị đắt đỏ cho Lazar cho biết anh đã mất khả năng sử dụng chân, tay và bàn tay, và anh cần sử dụng máy BiPAP để thở cũng như có người chăm sóc toàn thời gian hỗ trợ suốt ngày đêm.
Nhưng Lazar không có kế hoạch từ bỏ. “Tôi nghĩ điều đó đúng với bất cứ ai: Nếu bạn có một mục đích thúc đẩy bạn — và nếu bạn có tình yêu trong cuộc sống, và nếu bạn có cách để sáng tạo, để thể hiện bản thân theo bất kỳ cách nào bạn có thể — thì bạn tiến về phía trước bằng niềm tin, đức tin, tình yêu và nhận thức,” anh nói. “Và bạn luôn mở lòng cho những khả năng vô hạn. Miễn là điều đó cảm thấy thú vị hơn cái chết đối với tôi, thì đó là điều tôi sẽ làm.”
Đôi khi, mọi thứ có thể rất khó khăn — cả về thể chất lẫn tinh thần. Lazar bắt đầu biểu diễn từ khi còn nhỏ, và anh đã tích lũy nhiều vai diễn ở Broadway, bao gồm The Phantom of the Opera, Oklahoma!, The Light in the Piazza và Les Misérables, nhận đề cử Drama Desk cho vai Enjolras trong lần tái diễn main stem năm 2006, cùng nhiều vai diễn khác.
Sống cuộc sống trên xe lăn hoàn toàn không phải điều anh từng mong đợi. “Tôi đã sống một cuộc sống rất thể chất với vai trò diễn viên, là người rất yêu thích chơi tennis và đi bộ đường dài, tập thể dục, là người cha rất tích cực tham gia thể thao cùng các con,” Lazar giải thích. “Để phải ngồi trên xe lăn hoặc nằm trên giường cả ngày — tôi chia thời gian của mình như vậy — không thể ôm được các con hay bạn đời [Sarah Wergin]… Bạn mất đi sự tự chủ về thể chất. Mọi thứ tôi từng tự làm, từ việc mặc quần áo, đánh răng đến sử dụng nhà vệ sinh, tôi đều phải có người giúp hoặc làm cùng.”
Lúc đầu, anh nói, “đó là một hành trình của sự buông bỏ và chấp nhận vì chống đối chỉ làm bạn chịu nhiều đau khổ hơn.”
Người cha hai con đã phải chấp nhận rất nhiều trong những năm qua. Anh mất một năm rưỡi để nói với các con trai tuổi thiếu niên Julian và Adrian (mà anh có với vợ cũ LeAnn) rằng mình đang sống chung với ALS. “Tôi không nói với các con ngay để tôi có thể làm công việc mà tôi cần làm A) để chữa lành, và B) chuẩn bị sẵn sàng để chia sẻ điều này cùng các con theo cách cho phép tôi tiếp tục sống ước mơ và tiếp tục mang đến cho các con một cuộc sống mà các con cảm thấy an toàn, được yêu thương và không sợ hãi,” anh nói.
Kể từ khi nhận chẩn đoán, nam diễn viên đã tìm ra điều tích cực trong gần như mọi thứ xung quanh mình. Album truyền cảm hứng năm 2024 của anh Impossible Dream, trong đó bao gồm một ca khúc song ca với giọng ca của nữ diễn viên quá cố Rebecca Luker — người đã qua đời vì ALS ở tuổi 59 vào năm 2020 — đã được đề cử giải Grammy, và anh cũng tạo ra một podcast cùng tên. Lazar nỗ lực quảng bá thông tin về ALS với hy vọng tạo ra sự thay đổi và cuối cùng tìm ra phương thuốc chữa bệnh.
“ALS thật kinh khủng, nhưng đó là năm năm phi thường nhất trong đời tôi theo nhiều cách,” Lazar thừa nhận. “Tôi không bao giờ có thể mơ đến tất cả những điều đó — từ một album, đến việc nói chuyện khắp nước Mỹ, trở thành một người vận động, podcast, đề cử Grammy, gặp được tình yêu đời mình trên xe lăn, đến việc thành lập một công ty giúp sử dụng AI nghiên cứu cách hiểu về tốc độ tiến triển của ALS. Không điều gì trong số đó là Aaron Lazar của năm năm trước. Và tất cả chỉ xảy ra vì tôi thật sự tin rằng Thượng đế giúp những ai giúp chính mình.”
Về những điều Lazar muốn thấy trong tương lai cho phong trào vận động ALS, anh khẳng định muốn “chấm dứt căn bệnh quái ác này.” Anh muốn các thử nghiệm lâm sàng diễn ra nhanh hơn, muốn trí tuệ nhân tạo và khoa học dữ liệu đóng vai trò quan trọng trong việc khám phá những điều mới về căn bệnh cũng như hiểu rõ hơn về các trường hợp hồi phục ALS.
Anh đã “hoàn toàn sửng sốt” trước sự ấm áp, yêu thương dạt dào từ cộng đồng Broadway và hơn thế nữa sau khi GoFundMe được khởi động. Tính đến khi bài báo được xuất bản, chiến dịch đã quyên góp được hơn 403.000 đô la trên tổng mục tiêu 500.000 đô la. “Điều đó hơi phi thực tế một chút,” anh nói, lưu ý rằng có hàng trăm người (“nếu không muốn nói là nhiều hơn”) mà anh chưa từng gặp đã quyên góp.
“Họ cho tôi cơ hội không chỉ để sống sót, mà còn để phát triển hết khả năng có thể,” Lazar nói.
Gần đây khi Lazar xem World Cup FIFA 2026, anh nghe một bình luận viên nói rằng cầu thủ bóng đá Argentina Lionel Messi đang “tự viết kịch bản riêng.” Lúc đó, Lazar nghĩ, “Đó chính là điều chúng ta làm mỗi ngày. Chúng ta viết kịch bản riêng mình, và chúng ta luyện tập cuộc sống mà ta muốn sống. Chúng ta gọi nó là ‘luyện tập để đảo ngược’ vì mọi người chưa nhận ra sức mạnh của mình đến đâu. Hãy xem những gì chúng ta có thể làm.”
“Nếu tôi có thể làm được,” anh nói thêm, “thì bất cứ ai cũng có thể.”
Ảnh hưởng: Courtesy of Aaron Lazar
.jpg?format=auto&width=365)
