Đạo diễn bởi Spike Lee, David Byrne’s American Utopia là phiên bản quay phim của chương trình sân khấu Broadway David Byrne thực hiện, vốn được lấy cảm hứng từ album cùng tên. Chương trình đã diễn ra hai lần trên sân khấu Broadway, lần đầu từ 2019 đến 2020 và lần thứ hai từ 2021 đến 2022. Là một người đã xem American Utopia mười lần trên Broadway, tôi rất tò mò xem bộ phim có thể mang lại điều gì cho một chương trình mà tôi vốn đã rất yêu thích, và cuối cùng tôi đã rất ấn tượng với kết quả đó.American Utopia có một số ca khúc lớn nhất của Byrne, bao gồm “Once In A Lifetime,” “Burning Down the House” và “Road to Nowhere,” nhưng cũng mang đến cho khán giả cái nhìn gần hơn về cuộc sống và sự sáng tạo của Byrne qua những đoạn độc thoại anh trình bày giữa các tiết mục.
Dù đây là một chương trình sân khấu, American Utopia thực chất là một buổi biểu diễn âm nhạc với bộ dàn thiết bị tối giản gồm bàn ghế, một bóng đèn ma quái và những sợi xích bạc bao quanh mép sân khấu như một tấm rèm. Các thành viên ban nhạc lần lượt được giới thiệu trong vài tiết mục đầu, xuất hiện từ các sợi xích với sự cổ vũ và vỗ tay nồng nhiệt. Ngay từ tiết mục đầu tiên, “Here,” rõ ràng là các nhà quay phim Ellen Kuras và Declan Quinn cùng biên tập viên Adam Gough đã tận dụng tối đa việc đây là một sản phẩm được ghi hình, mang đến cho khán giả những góc nhìn không thể thấy được nếu chỉ xem trực tiếp. Một số cảnh quay đẹp mắt bao gồm những nghệ sĩ bước lên sân khấu, xuyên qua các sợi xích.
Điểm mạnh nhất của American Utopia chính là sự đơn giản, cho phép khán giả hoàn toàn tập trung vào các nghệ sĩ (Byrne, Karl Mansfield, Angie Swan, Bobby Wooten III, Mauro Refosco, Tim Keiper, Gustavo Di Dalva, Jacquelene Acevedo, Daniel Freedman, Stéphane San Juan) và âm nhạc. Biên đạo múa Annie-B Parson, người đã từng hợp tác với Byrne trước đây, tạo ra những động tác múa đơn giản nhưng hiệu quả, cho phép các nhạc công vừa chơi nhạc vừa nhảy múa và hát. Ánh sáng của Rob Sinclair không bao giờ làm lu mờ phần trình diễn mà phối hợp với biên đạo để làm nổi bật các khoảnh khắc. Tất cả điều đó không thể thiếu thiết kế âm thanh của Pete Keppler, người đã làm rất tốt việc đảm bảo tất cả các loại nhạc cụ và giọng hát đều có thể được nghe rõ xuyên suốt chương trình.
Bên cạnh các bài hát của riêng mình, Byrne còn trình bày ca khúc phản kháng “Hell You Talmbout,” sáng tác bởi Janelle Monáe. Khi Byrne và ban nhạc hát và gọi tên những người đã bị giết, hình ảnh của họ hiện lên màn hình - Eric Garner, Trayvon Martin, Botham Jean, Freddie Gray, Atatiana Jefferson, Sandra Bland, Sean Bell, Marielle Franco, Emmett Till, Tommy Yancy, Jordan Baker và Amadou Diallo. Ba người khác bị giết vào năm 2020 cũng được thêm vào - Ahmaud Arbery, Breonna Taylor và George Floyd - và đoạn kết khép lại bằng một danh sách tên gọi đỏ rực phủ toàn màn hình với dòng chữ “VÀ CÒN QUÁ NHIỀU NỮA.” Đây là khoảnh khắc vô cùng mạnh mẽ trong chương trình, giúp Lee và Byrne kết hợp âm nhạc cùng hình ảnh để tạo ra ấn tượng sâu sắc lâu dài.
Và “Hell You Talmbout” không phải là khoảnh khắc duy nhất mang tính hoạt động xã hội trong chương trình. Byrne rất cởi mở trong việc khuyến khích khán giả tham gia chính trị, hợp tác với tổ chức Head Count và khuyến khích mọi người cam kết đi bỏ phiếu ngay tại sảnh nhà hát. Trong ca khúc “I Should Watch TV,” khắc họa ảnh hưởng của truyền hình đến thế giới, hình ảnh Colin Kaepernick được chiếu lên bức tường xích phía sau, và các nghệ sĩ cùng quỳ gối giơ nắm đấm thể hiện cuộc biểu tình của cầu thủ bóng bầu dục. Byrne cũng chia sẻ về chính trị cá nhân khi thừa nhận bản thân là một người nhập cư sinh ra tại Scotland.
Nhưng chủ đề chính của chương trình là gì? Kết nối con người. Từ tiết mục mở đầu nơi Byrne cầm trên tay mô hình bộ não con người, cho đến nhiều đoạn độc thoại về việc quan sát con người “là điều tuyệt nhất,” American Utopia nhấn mạnh tầm quan trọng của việc mọi người duy trì sự kết nối với nhau, đặc biệt trong thời đại mạng xã hội. Có rất nhiều khoảnh khắc tràn đầy niềm vui, đến mức bạn sẽ mỉm cười trước màn hình nơi bạn đang xem chương trình. Ngay cả phần hậu kỳ cũng thú vị không kém, khi Byrne và ban nhạc đạp xe qua các con phố New York với phiên bản “Everybody’s Coming to My House” của dàn hợp xướng Detroit School of Arts Vocal Jazz Choir vang lên bên tai.
Cuối cùng, David Byrne’s American Utopia là một kiệt tác pha trộn giữa nghệ thuật quay phim và trình diễn sân khấu, với các nghệ sĩ tài năng cùng bắt tay nhau làm sống mãi tác phẩm biểu tượng này. Mỗi nghệ sĩ đều đặt trọn tâm huyết vào phần trình diễn, và thật kỳ diệu khi được thấy American Utopia thực sự hiện hữu trên màn ảnh. Chỉ mong rằng trong tương lai Byrne sẽ mang sản phẩm này đến West End.
Đọc cuộc phỏng vấn của chúng tôi với biên đạo múa American Utopia Annie-B Parson tại đây.
David Byrne’s American Utopia sẽ được chiếu tại Vương Quốc Anh vào ngày 5 tháng 8.
Ảnh: Matthew Murphy
.jpg?format=auto&width=365)
