Interview: Hannah Cox en Angus Mackechnie, gezamenlijk leiders van Jacksons Lane, over afstemming, circus en ambitie

Al meer dan 50 jaar staat Jacksons Lane in het hart van de artistieke gemeenschap in Noord-Londen. We spreken met de gezamenlijke leiders Hannah Cox en Angus Mackechnie over het volgende hoofdstuk van de locatie, de toekomst van het hedendaagse circus en de essentiële rol die kunst en cultuur spelen bij het samenbrengen van gemeenschappen.

Waarom is deze belangrijke functie door twee personen ingevuld? En hoe goed kenden jullie elkaar voordat deze samenwerking begon?

Hannah: Jacksons Lane is een bijzonder veelzijdige organisatie. We zijn een landelijk erkende circuslocatie, een creatieve plek voor artiesten, een spil in de gemeenschap en een geliefd lokaal kunstencentrum. De realiteit is dat niemand in al die zaken expert kan zijn.

Angus en ik brengen verschillende ervaringen en perspectieven mee, en dat maakt ons als partners sterker. Ik heb jarenlang bij Jacksons Lane en andere grote locaties gewerkt aan participatieprogramma’s en strategische ontwikkeling, terwijl Angus tientallen jaren ervaring heeft met de ontwikkeling van artiesten, het creëren van werk en het landelijk onder de aandacht brengen van buitenkunsten en circus.

Angus: Hannah en ik hadden niet eerder samengewerkt, dus voor ons allebei is het ook een avontuur. Ik kwam net uit een functie als enige CEO, en voor mij was het heel belangrijk dat ik kon samenwerken met iemand die de locatie, de mensen, de eigenaardigheden en de gemeenschappen kent… en die vanuit haar eigen achtergrond een ander perspectief meebrengt.

Een gedeelde CEO-functie klinkt in een persbericht vaak beter dan wanneer je programma’s moet samenstellen of een begroting bespreekt. Wie heeft het laatste woord als jullie het niet eens zijn, en is dat al op de proef gesteld?

Hannah: Eerlijk gezegd zijn we nog niet in veel dramatische impasses beland. Dat komt deels doordat we meestal hetzelfde probleem vanuit verschillende invalshoeken proberen op te lossen. Als we een programma, begroting of nieuwe kans bespreken, denken we allebei aan kwaliteit, impact en de financiële gezondheid van de organisatie, alleen vertrekken we vanuit net iets andere uitgangspunten.

Angus: We hebben geen aparte artistieke en financiële agenda’s. Ik kan degene zijn die een bepaalde voorstelling voorstelt, maar ik ben net zo verantwoordelijk voor de financiën van de organisatie als Hannah voor het artistieke programma. We weten allebei dat het programma een balans moet vinden tussen artistieke ambitie, publieksontwikkeling en financiële realiteit.

We hebben een paar stevige gesprekken gevoerd, vooral over wat we ons realistisch gezien kunnen veroorloven. Maar dat is juist het voordeel van samenwerken [...] Soms is het antwoord dat een briljant idee op dit moment gewoon niet haalbaar is. Dat is frustrerend, maar betekent niet dat het niet de moeite waard was om te onderzoeken; misschien is er een andere manier om te bereiken wat we voor ogen hadden.

Geen van beiden lijkt naar Jacksons Lane te zijn gekomen als uitvoerend artiest, maker of gespecialiseerde circusproducent. Moet je het vak van binnenuit kennen om leiding te geven aan de Britse thuisbasis van het hedendaagse circus, of kunnen buitenstaanders dingen zien die insiders ontgaan?

Angus: Ik weet niet zeker of ik de aanname helemaal zou onderschrijven! Ik ben nooit circusartiest geweest, maar circus is al vele jaren een belangrijk onderdeel van mijn professionele leven. 

In de circuswereld heb ik veel van mijn professionele contacten en levenslange vriendschappen opgebouwd. In mijn eerste jaren in de sector was Jacksons Lane een van de plekken waar ik nieuw werk ontdekte en meer over de kunstvorm leerde. Dus hoewel ik geen achtergrond als uitvoerend artiest heb, zou ik mezelf zeker geen buitenstaander noemen [...] Maar ik zou mezelf zeker geen uitvoerend artiest noemen. Mijn jongleervaardigheden zullen bij Jacksons Lane waarschijnlijk niemand nerveus maken. Vraag het maar aan de Gandinis.

Hannah: Ik ben het ermee eens dat specialistische kennis ontzettend belangrijk is, maar nieuwsgierigheid is dat ook. Een van de mooie kanten van deze functie is dat ik van artiesten en publiek kan leren en tegelijk perspectieven uit participatie, theater en maatschappelijke betrokkenheid in het gesprek kan inbrengen.

Adrian Berry heeft 18 jaar lang de reputatie van de locatie op circusgebied en de internationale samenwerkingen opgebouwd, en Hannah, jij hebt samen met hem leiding gegeven. Wat uit die periode behouden jullie, wat hebben jullie al veranderd en wat verdwijnt?

Angus: Jacksons Lane heeft in de loop der jaren een indrukwekkende reputatie opgebouwd op het gebied van hedendaags circus, met een internationale uitstraling die veel groter is dan de locatie zelf. Dat is een prima uitgangspositie voor een nieuwe artistiek directeur.

Nu draait het om voortbouwen op die positie en nadenken over wat het betekent om de Britse thuisbasis van het hedendaagse circus te zijn in de komende tien jaar. Het presenteren van werk blijft centraal staan, maar ik zou graag zien dat we een grotere rol spelen in de ondersteuning van artiesten gedurende hun loopbaan en in het versterken van de onderlinge verbondenheid binnen de circussector.

Hannah: In 2025 vierden we ons 50-jarig jubileum, dus richten we ons op de vraag hoe het volgende hoofdstuk voor Jacksons Lane eruit moet zien – en wat onze vele gemeenschappen, zowel lokaal als artistiek, vandaag van ons nodig hebben. We kijken er vooral naar uit om te onderzoeken hoe we betere trajecten kunnen creëren voor deelnemers en artiesten om zich binnen onze programma’s verder te ontwikkelen – hoe kunnen we mensen ondersteunen die bij ons terechtkomen, in elke fase van hun leven en loopbaan?

Angus, je hebt gezegd dat Jacksons Lane de beste plek moet zijn om circus te zien als circus de grootste show ter wereld is.  Wat betekent ‘de beste’ wanneer Roundhouse, Southbank en de Spiegeltents allemaal op hetzelfde publiek mikken?

Angus: Ik weet zeker dat we niet met Roundhouse kunnen concurreren qua schaal of met een Spiegeltent wat betreft het aantal spiegeltegels per vierkante meter, maar hier in Haringey hebben we iets heel bijzonders. Ons theater is intiem, het publiek zit dicht bij de artiesten en dat kan een heel andere circuservaring opleveren. 

Eerder dit jaar bezocht ik het hoofdkantoor van Cirque du Soleil in Montréal, en de enorme omvang van de organisatie was indrukwekkend. Maar ergens zijn we allemaal met hetzelfde bezig: hoe fysieke circusvaardigheid, verbeelding en spel iets kunnen creëren dat een publiek raakt… alleen werken we op heel verschillende schaalniveaus (en met heel verschillende budgetten).

Dit jaar presenteren jullie een Christmas Cracker met zes voorstellingen, en in de schoolvakantie staat Super Spooky Cabaret op het programma. Is het familieprogramma de manier waarop jullie een volwassen publiek voor hedendaags circus opbouwen?

Hannah: We zien zeker verbanden tussen die twee, al zijn die misschien niet meteen duidelijk. Niet iedereen die met het gezin komt, keert terug voor hedendaags circus op een vrijdagavond, maar vaak begint dat vertrouwen bij een familiebezoek. Als je met je kinderen of kleinkinderen een geweldige ervaring hebt gehad bij Jacksons Lane, is de kans veel groter dat je terugkomt en iets anders uit het programma ontdekt.

Er is ook iets unieks aan circus. Een kind komt misschien voor het plezier en het spektakel, terwijl de volwassene die meegaat het vakmanschap, de creativiteit en de fysieke vaardigheid opmerkt. Beiden beleven hetzelfde werk, maar op een andere manier.  Voor ons is het familieprogramma geen aparte tak. Het maakt deel uit van het opbouwen van een langdurige band met het publiek en van het aanmoedigen van gezinnen om samen cultuur te ontdekken. We zouden het geweldig vinden als iemand hier als kind voor het eerst circus ontdekt en tientallen jaren later nog steeds nieuwe artiesten en ervaringen ontdekt.

Angus: Wat mij interesseert, is werk vinden dat iedereen in de zaal aanspreekt. Circus is daar bijzonder geschikt voor, omdat verschillende generaties van dezelfde voorstelling kunnen genieten. En kinderen zijn een veeleisend publiek; als ze zich vervelen, lieve hemel, dan merk je dat.

Met Jacksons Juniors brengen we theater, dans, circus, verhalen vertellen, poppenspel en andere podiumkunsten samen voor jongeren. Christmas Cracker weerspiegelt die verscheidenheid, met zes verschillende voorstellingen voor uiteenlopende leeftijden, interesses en smaken. 

Super Spooky Cabaret is een iets ander model. We hebben vier artiesten bij elkaar gebracht die evengoed de line-up zouden kunnen vormen van een sexy, verfijnde West End-cabaretvoorstelling, en die al hun vaardigheden en ervaring meenemen naar een voorstelling voor kinderen en gezinnen. Abi Collins brengt het geheel samen: een van de beste clowns van de straat en een van de beste presentatoren in een Spiegeltent. Ik hoop dat dit model wordt voor toekomstige producties voor jongeren.

Zoals ik vorig jaar schreef in een vooruitblik op de Oliviers, zijn we misschien wel het enige land ter wereld dat een moderne kunstvorm heeft voortgebracht met enorm internationaal succes, maar er zelf niet op een betekenisvolle en regelmatige manier aandacht aan besteedt. Waarom krijgt circus volgens jullie niet die aandacht? 

Angus: Dat komt door een combinatie van factoren en er is sprake van een behoorlijk frustrerende vicieuze cirkel. Circus staat niet vaak genoeg op het programma, waardoor publiek en critici niet per se kennismaken met het volledige scala aan werk dat wordt gemaakt. Door dat gebrek aan zichtbaarheid is het vervolgens moeilijker om de investeringen aan te trekken die nodig zijn om nieuwe producties te maken en op tournee te sturen.

In het Verenigd Koninkrijk bestaat bovendien van oudsher een onderscheid tussen circus als populair vermaak en theater of dans als erkende kunstvormen, en ik denk dat dat bijzonder contraproductief is geweest. Hedendaags circus kan spectaculair zijn, maar ook intiem, uitdagend, politiek, experimenteel en emotioneel gelaagd. Het kent minstens evenveel artistieke ambitie als het beste theater of de beste dans.

Maar kijk naar landen als Frankrijk, België en Finland, waar circus wordt ondersteund met speciale locaties, creatiecentra, festivals en tournee-netwerken; Ierland doet geweldig werk om circus onder de aandacht te brengen. Het Verenigd Koninkrijk heeft fantastische artiesten en een aantal zeer toegewijde organisaties, maar de infrastructuur is simpelweg niet vergelijkbaar.

En dat frustreert me echt. Het is frustrerend dat zo weinig van onze grote producerende theaters circusopdrachten geven. Hedendaags circus staat zelden op het vaste programma van regionale theaters en danshuizen. En waarom moeten we subsidieverstrekkers nog steeds uitleggen dat circusartiesten, net als iedereen, een passend creatiebudget, doorlopende steun voor tournees en professionele honoraria nodig hebben?

Hannah: Ik denk dat een deel van de uitdaging is dat circus vaak tussen gevestigde categorieën in valt. Het is ontzettend ambitieus en eigentijds, maar veel mensen hebben een vast beeld van wat circus inhoudt. Dat komt deels doordat er simpelweg niet genoeg mogelijkheden zijn om de verscheidenheid aan werk dat wordt gemaakt te zien. 

Een van de dingen die ik zo mooi vind aan circus, is dat het mensen samenbrengt die zichzelf anders misschien niet als kunstpubliek zouden beschouwen. Het is visueel, fysiek en emotioneel direct. In veel opzichten is het een van de meest toegankelijke kunstvormen die we hebben, en toch blijft het soms buiten beschouwing in gesprekken over hedendaagse cultuur.

Jacksons Lane heeft een traditie van gemeenschapswerk die veel verder reikt dan het podium. Hoe voorkom je dat dit werk als eerste wordt geschrapt wanneer de financiering onder druk staat?

Hannah: Het korte antwoord is dat we maatschappelijke betrokkenheid niet los zien van ons artistieke werk. Bij Jacksons Lane is het geen extraatje; het is een essentieel onderdeel van onze bestaansreden.

Jacksons Lane is opgericht door buurtbewoners die een behoefte in hun gemeenschap zagen en samen een plek creëerden om jongeren, ouderen, buurtinitiatieven en lokaal activisme te ondersteunen. Het geloof in de kracht van mensen die samenkomen vormt nog altijd de basis van de organisatie.

Natuurlijk moet elke organisatie moeilijke keuzes maken wanneer de begroting onder druk staat. Maar ik vind het belangrijk om de impact als geheel te bekijken. De jongere die zelfvertrouwen ontdekt tijdens een circusles, de oudere buurtbewoner die via een gemeenschapsproject contact vindt, de artiest die nieuw werk ontwikkelt en de toeschouwer die een voorstelling ziet die zijn perspectief verandert: ze maken allemaal deel uit van hetzelfde ecosysteem.

Voor mij draait succes niet om kiezen tussen artistieke kwaliteit en maatschappelijke impact. Het gaat erom een plek te creëren waar artiesten en gemeenschappen elkaar ontmoeten, ideeën uitwisselen en elkaar helpen tot bloei te komen. Daar is Jacksons Lane op zijn best toe in staat, en dat blijven we beschermen.

Ga voor meer informatie over Jacksons Lane naar deze pagina.